Khi nào trẻ được dùng mật ong? Những điều cha mẹ cần biết

Mật ong là nguyên liệu quen thuộc, thường được dùng để tạo vị ngọt cho món ăn hoặc hỗ trợ làm dịu cơn ho. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, thời điểm bắt đầu sử dụng là điều cha mẹ cần đặc biệt lưu ý. Một thìa mật ong có thể phù hợp với trẻ lớn nhưng lại tiềm ẩn nguy cơ đối với trẻ chưa đủ 1 tuổi.

Trẻ bao nhiêu tuổi được dùng mật ong?

Trẻ khỏe mạnh có thể dùng mật ong từ khi đủ 12 tháng tuổi. Trẻ dưới 12 tháng tuổi không nên sử dụng mật ong dưới bất kỳ hình thức nào. Đây là khuyến cáo nhằm phòng ngừa ngộ độc botulinum ở trẻ nhỏ. [1]

Điều này có nghĩa là trẻ 6 tháng, 9 tháng hay 11 tháng tuổi vẫn cần tránh mật ong, dù đã ăn dặm tốt hoặc mọc răng. Cha mẹ cũng không nên pha mật ong vào nước, sữa, cháo hay dùng để rơ lưỡi, chấm lên núm vú giả cho trẻ. [2]

Sau mốc 1 tuổi, trẻ có thể sử dụng mật ong khi phù hợp, nhưng đây không phải thực phẩm bắt buộc phải bổ sung hằng ngày.

Vì sao không được cho trẻ dưới 1 tuổi dùng mật ong?

Mật ong có thể chứa bào tử vi khuẩn Clostridium botulinum. Khi trẻ nhỏ nuốt phải, bào tử có thể phát triển trong đường ruột và tạo ra độc tố ảnh hưởng đến hệ thần kinh, gây yếu cơ và có thể làm suy yếu các cơ hô hấp. [3]

Ngộ độc botulinum ở trẻ nhỏ là bệnh hiếm gặp nhưng nghiêm trọng. Khi trẻ lớn hơn, hệ vi sinh đường ruột phát triển giúp hạn chế sự phát triển của vi khuẩn này, nên nguy cơ giảm rất nhiều ở trẻ khỏe mạnh sau 1 tuổi. [4]

Vì vậy, cha mẹ không nên cho trẻ dưới 12 tháng tuổi “thử một chút” mật ong với suy nghĩ lượng ít sẽ không ảnh hưởng.

Mật ong đã đun nóng có dùng được cho trẻ dưới 1 tuổi không?

Không nên cho trẻ dưới 1 tuổi dùng mật ong chỉ vì mật ong đã được đun nóng hoặc pha với nước ấm. Bào tử gây ngộ độc không dễ bị tiêu diệt bằng cách nấu hay đun sôi thông thường. Cả mật ong đã thanh trùng và chưa thanh trùng đều có thể chứa bào tử. [4]

Khuyến cáo tránh mật ong cũng áp dụng với các món như quất hấp mật ong, chanh đào ngâm mật ong, nước pha mật ong và bánh có thành phần mật ong. Cha mẹ nên đọc nhãn thành phần, đồng thời hỏi rõ nguyên liệu khi cho trẻ ăn món được chế biến sẵn. [5]

Mật ong nguyên chất, mật ong rừng hay sản phẩm được quảng cáo là hữu cơ cũng không phải ngoại lệ đối với trẻ chưa đủ tuổi.

Dùng mật ong cho trẻ từ 1 tuổi: Cần lưu ý những gì?

Hạn chế dùng để tạo vị ngọt hằng ngày

Mật ong vẫn là nguồn đường. Trẻ từ 12 đến dưới 24 tháng tuổi nên tránh đường bổ sung trong chế độ ăn. Vì vậy, dù đã qua độ tuổi cần tránh mật ong để phòng ngộ độc botulinum, trẻ cũng không cần được thêm mật ong vào cháo, sữa hoặc nước uống thường xuyên. [2]

Cha mẹ nên ưu tiên bữa ăn đa dạng, phù hợp độ tuổi và hạn chế tập cho trẻ thói quen ăn quá ngọt.

Chỉ xem mật ong là biện pháp hỗ trợ khi trẻ ho

Ở trẻ từ 1 tuổi, mật ong có thể giúp giảm mức độ và tần suất ho, đặc biệt vào ban đêm. Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ gợi ý có thể dùng 2–5 ml mật ong khi cần để hỗ trợ giảm ho cho trẻ từ 1 tuổi trở lên. Đây không phải lượng cần bổ sung hằng ngày. [6]

Mật ong không thay thế việc thăm khám hoặc điều trị nguyên nhân gây ho. Nếu trẻ khó thở, li bì hoặc ăn uống kém rõ rệt, cha mẹ cần đưa trẻ đi khám thay vì tiếp tục chăm sóc bằng mẹo tại nhà.

Chú ý chăm sóc răng miệng

Đường trong mật ong có thể góp phần gây sâu răng. Việc để trẻ nhấm nháp nước pha mật ong nhiều lần trong ngày khiến răng tiếp xúc với đường thường xuyên hơn. [7]

Nếu cho trẻ đủ tuổi dùng mật ong để hỗ trợ giảm ho vào buổi tối, cha mẹ cần cho trẻ đánh răng sau đó, trước khi đi ngủ. [8]

Trẻ dưới 1 tuổi lỡ ăn mật ong, cha mẹ nên làm gì?

Nếu trẻ lỡ ăn một ít mật ong, cha mẹ nên bình tĩnh. Một lần tiếp xúc không đồng nghĩa trẻ chắc chắn bị ngộ độc. Theo Chương trình Điều trị và Phòng ngừa ngộ độc botulinum ở trẻ nhỏ của California, một lần tiếp xúc thường không được xem là có nguy cơ cao. Tuy vậy, cần ngừng cho trẻ dùng tiếp và liên hệ bác sĩ để được hướng dẫn theo dõi phù hợp. [9]

Những biểu hiện cần chú ý gồm:

• Táo bón mới xuất hiện, đặc biệt khi đi kèm bú kém.
• Bú yếu, khó bú hoặc khó nuốt.
• Tiếng khóc yếu, khác thường.
• Sụp mí mắt, khuôn mặt ít biểu cảm.
• Yếu cơ, cơ thể mềm nhũn bất thường.
• Khó thở. [10]

Nếu trẻ có biểu hiện nghi ngờ ngộ độc, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay. Đặc biệt, khó thở, khó nuốt hoặc yếu cơ là những dấu hiệu không được chậm trễ. Không cần chờ trẻ xuất hiện đầy đủ các triệu chứng mới đi khám. [10]

Mốc cha mẹ cần nhớ là đủ 12 tháng tuổi trước khi cho trẻ dùng mật ong. Khi trẻ đã đủ tuổi, hãy sử dụng có chừng mực, hạn chế đường bổ sung và duy trì vệ sinh răng miệng để bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Cần tư vấn thêm? Liên hệ Mega3 qua Zalo OA

Nếu cha mẹ còn băn khoăn về chế độ ăn, cách chăm sóc khi trẻ ho hoặc cần chọn sản phẩm phù hợp cho bé, hãy nhắn tin cho Zalo OA Siêu thị thuốc Mega3 để được dược sĩ tư vấn miễn phí. Quan tâm Zalo OA Mega3 để nhận thêm kiến thức chăm sóc sức khỏe gia đình, thông tin ưu đãi và các dịch vụ sức khỏe tại hệ thống Siêu thị thuốc Mega3.

Nguồn tham khảo

1. Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ — Botulism: Causes, Signs, Symptoms and Treatment.
2. CDC — Foods and Drinks to Avoid or Limit.
3. WHO — Botulism.
4. Health Canada — Infant botulism.
5. Singapore Food Agency — Honey and Infant Botulism.
6. Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ — Coughs and Colds: Medicines or Home Remedies?.
7. NHS — Looking after your baby's teeth.
8. Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ — How to Care for Your Child’s Cold.
9. California Department of Public Health — When to Avoid Honey.
10. CDC — Symptoms of Botulism.